به گزارش ساختمان نیوز به نقل از مهر، انتشار آمار رسمی هزینه‌های تولید در بخش مسکن توسط مرکز آمار ایران، وضعیت نگران‌کننده‌ای را در صنعت ساخت‌وساز تهران در بهار ۱۴۰۴ به تصویر می‌کشد. این گزارش که روز گذشته منتشر شد، حاکی از رشد ۴۹.۷ درصدی شاخص قیمت نهاده‌های ساختمانی در تهران نسبت به مدت مشابه سال گذشته است. این رقم نه تنها از میانگین رشد ۳۰ درصدی سال گذشته به طور قابل توجهی بالاتر است، بلکه بالاترین نرخ رشد نقطه‌ای در سه فصل اخیر (بهار ۱۴۰۱، ۱۴۰۲ و ۱۴۰۳) نیز محسوب می‌شود.

جهش تقریباً ۵۰ درصدی در هزینه ساخت مسکن، زنگ خطری جدی برای فعالان این صنعت و متقاضیان مسکن به صدا درآورده است. این افزایش شدید قیمت مصالح ساختمانی – ستون فقرات هر پروژه عمرانی – پیامدهای متعددی در پی خواهد داشت؛ از جمله کاهش توان ساخت‌وساز، افزایش قیمت نهایی مسکن و در نتیجه، دور شدن بیشتر رؤیای خانه‌دار شدن از دسترس اقشار مختلف جامعه.

کارشناسان اقتصادی و فعالان صنعت ساختمان، دلایل متعددی را برای این تورم بی‌سابقه در تولید مسکن برمی‌شمرند. در صدر این عوامل، می‌توان به خاموشی‌های گسترده صنایع و قطع جریان آب از ابتدای سال جاری اشاره کرد. این خاموشی‌های طولانی‌مدت، بسیاری از واحدهای تولیدی مرتبط با صنعت ساختمان را تحت تأثیر قرار داده و منجر به کاهش تولید، افزایش هزینه‌های سربار و در نهایت، افزایش قیمت مصالح شده است. اختلال در زنجیره تأمین و تولید نیز به طور مستقیم بر قیمت نهایی محصولات تأثیر گذاشته است.

عامل تشدیدکننده دیگر، تعطیلی چند روزه واحدهای اقتصادی در پی جنگ تحمیلی ۱۲ روزه اخیر است. این وقفه در فعالیت‌های اقتصادی، به ویژه در بخش تولید و حمل‌ونقل، ضربه دیگری به تولید وارد کرد. تعطیلی کارخانجات، اختلال در واردات مواد اولیه و افزایش ریسک‌های تأمین کالا، همگی در افزایش هزینه‌ها و قیمت مصالح نقش داشته‌اند. حتی جنگ‌های کوتاه‌مدت نیز تأثیرات روانی و اقتصادی قابل توجهی بر بازارهای داخلی می‌گذارند و صنعت ساختمان نیز از این قاعده مستثنی نیست.

علاوه بر این، جهش نرخ دلار در فصل بهار نیز به عنوان یکی از عوامل اصلی تورم در این بخش مطرح است. بخش قابل توجهی از مصالح ساختمانی یا مواد اولیه مورد نیاز برای تولید آن‌ها وارداتی است. افزایش ناگهانی نرخ ارز، به طور مستقیم هزینه تمام‌شده این کالاها را بالا برده و این افزایش هزینه، به مصرف‌کننده نهایی منتقل می‌شود. تأثیر نوسانات ارزی بر هزینه تولید، به ویژه در صنایعی با مواد اولیه وارداتی بالا، اجتناب‌ناپذیر است.

اما نکته قابل توجه، واگرایی نگران‌کننده بین تورم تولید و تورم مسکن است. به این معنا که با وجود افزایش سریع هزینه‌های تولید و ساخت‌وساز، ممکن است قیمت نهایی مسکن با همان سرعت رشد نکند. این واگرایی، که ناشی از عواملی چون کاهش قدرت خرید مردم، رکود احتمالی در بازار مسکن و یا عدم توانایی سازندگان در انتقال کامل افزایش هزینه‌ها به قیمت نهایی است، اثر منفی بر بازدهی تولید خواهد گذاشت. سازندگان با هزینه‌های فزاینده ممکن است در فروش نهایی واحدها با چالش مواجه شوند و سود مورد انتظار خود را کسب نکنند. این موضوع می‌تواند انگیزه سرمایه‌گذاری در بخش ساخت‌وساز را کاهش داده و به رکود بیشتر در این صنعت مهم اقتصادی منجر شود.

با توجه به عوامل ذکر شده و روند صعودی تورم در بخش تولید مسکن، چشم‌انداز آینده این صنعت با ابهامات جدی روبروست. تداوم خاموشی‌ها، تنش‌های منطقه‌ای و نوسانات ارزی می‌تواند فشار بر گرانی مصالح و هزینه‌های ساخت‌وساز را افزایش دهد. عدم تعادل بین تورم تولید و تورم بخش مسکن نیز نیازمند بررسی‌های دقیق‌تر و اتخاذ سیاست‌های حمایتی برای حفظ پویایی این صنعت و تأمین مسکن پایدار برای جامعه است. این گزارش، تنها بخشی از تصویر بزرگ‌تر اقتصاد کشور در حوزه ساخت‌وساز است و نیازمند رصد مستمر آمارهای رسمی و تحلیل عمیق‌تر اثرات متقابل عوامل اقتصادی و غیر اقتصادی بر این بخش حیاتی است.

منبع: مهر